Croeso i Hanes Hi — straeon menywod a merched Merthyr Tudful drwy'r oesoedd.

Portrait of a Nigerian Woman
Esther Grainger (1912-1990)
Brecon Road, Merthyr Tydfil, CF47 8RB
Unknown title
Sydney Curnow Vosper
A4102, Merthyr Tydfil, CF48 1UZ
Interior of a Welsh Cottage at Cefn Coed with 'Macws' (Margaret Morgan, 1815–1896)
Harry Dyke Pearce
A4102, Merthyr Tydfil, CF48 1UZ
Sackcloth and Ashes: Tip Girls Leaving Work
Thomas Henry Thomas
A4102, Merthyr Tydfil, CF48 1UZ
Unsolved
Thomas Edwin Mostyn (1864-1930)
Brecon Road, Merthyr Tydfil, CF47 8RB
Florentia Maria Crawshay, née Woods, as a Young Woman
Unknown/Anhysbys
Brecon Road, Merthyr Tydfil, CF47 8RB
Mariage de convenance
John Collier (1850–1934)
Brecon Road, Merthyr Tydfil, CF47 8RBCam Ddewrwch Arwrol Nansi Williams
Daeth y gweithdy Mapping Merthyr Through Women’s Histories â staff o wasanaethau’r Llyfrgelloedd a’r Amgueddfa, ynghyd â phartneriaid o sectorau eraill, at ei gilydd i ddarganfod, anrhydeddu ac amlygu straeon y menywod a siapiodd Ferthyr. Wedi’i lywio gan fewnwelediadau o’r sesiynau galw heibio Heritage and Herstories ar draws Cwm Merthyr, dewisodd y cyfranogwyr bob un stori am fenyw oedd yn haeddu cydnabyddiaeth, gan greu map ar y cyd o orffennol Merthyr drwy amrywiaeth o safbwyntiau benywaidd. Dim ond y dechrau yw’r prosiect hwn — gyda’r gobaith o barhau â’r gweithdai hyn a chydweithio â mwy o gymunedau ar draws y cwm, gan gyfoethogi ac ehangu naratif hanes menywod lleol ymhellach.
Moy Road, Aberfan, CF48 4QRGwirfoddolwyr Benywaidd Sgowtiaid Merthyr
Daeth y gweithdy Mapping Merthyr Through Women’s Histories â staff o wasanaethau’r Llyfrgelloedd a’r Amgueddfa, ynghyd â phartneriaid o sectorau eraill, at ei gilydd i ddarganfod, anrhydeddu ac amlygu straeon y menywod a siapiodd Ferthyr. Wedi’i lywio gan fewnwelediadau o’r sesiynau galw heibio Heritage and Herstories ar draws Cwm Merthyr, dewisodd y cyfranogwyr bob un stori am fenyw oedd yn haeddu cydnabyddiaeth, gan greu map ar y cyd o orffennol Merthyr drwy amrywiaeth o safbwyntiau benywaidd. Dim ond y dechrau yw’r prosiect hwn — gyda’r gobaith o barhau â’r gweithdai hyn a chydweithio â mwy o gymunedau ar draws y cwm, gan gyfoethogi ac ehangu naratif hanes menywod lleol ymhellach.
Cardiff Road, Treharris, CF46 5LWMenywod yn Gweithio yn Nowlais 1866-1871
Daeth y gweithdy Mapping Merthyr Through Women’s Histories â staff o wasanaethau’r Llyfrgelloedd a’r Amgueddfa, ynghyd â phartneriaid o sectorau eraill, at ei gilydd i ddarganfod, anrhydeddu ac amlygu straeon y menywod a siapiodd Ferthyr. Wedi’i lywio gan fewnwelediadau o’r sesiynau galw heibio Heritage and Herstories ar draws Cwm Merthyr, dewisodd y cyfranogwyr bob un stori am fenyw oedd yn haeddu cydnabyddiaeth, gan greu map ar y cyd o orffennol Merthyr drwy amrywiaeth o safbwyntiau benywaidd. Dim ond y dechrau yw’r prosiect hwn — gyda’r gobaith o barhau â’r gweithdai hyn a chydweithio â mwy o gymunedau ar draws y cwm, gan gyfoethogi ac ehangu naratif hanes menywod lleol ymhellach.
Station Road, Pant, CF48 3LWStori Mary Rees, alias Blackstone, a Elizabeth Morgan, 1800-1881 am brotest
Wedi’i ysgrifennu gan Marion Löffler, Pennaeth Hanes ym Mhrifysgol Caerdydd, un o brif ysgolheigion hanes diwylliannol a gwleidyddol Cymru, ac yn ymddiriedolwr Sefydliad Cyfarthfa: Daeth y gweithdy Mapping Merthyr Through Women’s Histories â staff o wasanaethau’r Llyfrgelloedd a’r Amgueddfa, ynghyd â phartneriaid o sectorau eraill, at ei gilydd i ddarganfod, anrhydeddu ac amlygu straeon y menywod a siapiodd Ferthyr. Wedi’i lywio gan fewnwelediadau o’r sesiynau galw heibio Heritage and Herstories ar draws Cwm Merthyr, dewisodd y cyfranogwyr bob un stori am fenyw oedd yn haeddu cydnabyddiaeth, gan greu map ar y cyd o orffennol Merthyr drwy amrywiaeth o safbwyntiau benywaidd. Dim ond y dechrau yw’r prosiect hwn — gyda’r gobaith o barhau â’r gweithdai hyn a chydweithio â mwy o gymunedau ar draws y cwm, gan gyfoethogi ac ehangu naratif hanes menywod lleol ymhellach.
Merthyr Tydfil, CF47 8EG, Merthyr Tydfil, CF47 8EGLaura Ashley
Dylunydd tecstilau a ffasiwn
1925 – 1985
Station Road, Pant, CF48 3LWRose Mary Crawshay
Anghyfranogwr menywod mewn pleidlais, addysgwr ac elusennol
1828 – 1907
High Street, Merthyr Tydfil, CF47 8UDMartyr Tydfil
Y fenyw a roddodd enw i'n tref
d. 480
High Street, Merthyr Tydfil, CF47 8DSMargaret (Megan) Watts Hughes
Arloeswr sain gweledol ac creadwr y Ffigurau Llais
1842 – 1907
Station Road, Pant, CF48 3LWUrsula Masson
Academydd, hanesydd a sylfaenydd Archif Menywod Cymru
1945 – 2008
Brecon Road, Merthyr Tydfil, CF47 8RBLucy Thomas
Mam Glo
1781 – 1847
High Street, Merthyr Tydfil, CF47 8DSMargaret Stewart Taylor
Llyfrgellydd y Fwrdeistref, Curadur Amgueddfa ac Oriel Gelf Castell Cyfarthfa, a Hanesydd Lleol
High Street, Merthyr Tydfil, CF47 8UHMarion Jones
Cydweithiwr Undeb Masnach yn Hoovers a Ymgyrchydd Hawliau Menywod
Merthyr Road, Abercanaid, CF48 4TULady Charlotte Guest
Cyfieithydd y Mabinogion, Diwydiannwr, Llawenyddwr, a Chasglwr Adnabod o Gelf a Phorslen
1812 – 1895
Pant, CF48 2TA, Pant, CF48 2TAMerryl Wyn Davies
Ysgrifennydd a Meddwlwr Arloesol
Brecon Road, Merthyr Tydfil, CF47 8RB
Woman's Wales?: the dissonance and diversity of devolution through the lives of women in Wales
Edited by Emma Schofield
High Street, Merthyr Tydfil, CF47 8UD
The Very Salt of Life: Welsh Women's Political Writings from Chartism to Suffrage
Edited by Ursula Masson and Jane Aaron
High Street, Merthyr Tydfil, CF47 8UD
Our Sister's Land: The Changing Identity of Women in Wales
Jane Aaron
Church Street, Pant, CF48 3LE
Our Mother's Land: Chapters in Welsh Women's History
Angela V. John
Church Street, Pant, CF48 3LE
Lady Charlotte Guest: The Exceptional Life of a Female Industrialist
Victoria Owens
Upper Union Street, Pant, CF48 3LE
Gwrachod Cymru = Welsh witches
Efa Lois
High Street, Merthyr Tydfil, CF47 8UD